small pl CAMK logo

Spotkania z astronomią

Wykłady odbywają się w okresie od października do czerwca, raz w miesącu, w poniedziałki o godzinie 18:00.
Forma hybrydowa: można uczestniczyć "na żywo" w sali wykładowej na ulicy Bartyckiej 18 w Warszawie lub online (Zoom oraz YouTube).


 

Najbliższy wykład popularny



12.12.2022

Krótka historia ciemnej materii


Wojciech Hellwing

(Centrum Fizyki Teoretycznej, PAN, Warszawa)


Wykład o historii idei "niewidzialnej materii" - od starożytnych Greków po współczesne, najnowsze odkrycia ciemnej materii w kosmologii (CMB, Droga Mleczna, bullet cluster itd.)

Transmisja w  Youtube Obrazek: Till Sawala and the VIRGO Consortium for Cosmological Simulations.


 

Udział poprzez Zoom umożliwia głosową interakcję ale wymaga rejestracji.

Logo Zoom  Rejestracja na spotkanie w Zoom   ♦   Instrukcja dla użytkowników Zoom.

Link do wykładu na platformie YouTube jest podany pod streszczeniem wykładu (jest inny dla każdego wykładu).


 

Pełna lista Spotkań z Astronomią



01.02.2021

Gromady kuliste


Mirosław Giersz (CAMK, Warszawa)


W pierwszej części wykładu krótko podsumuję dotychczasową wiedzę na temat gromad kulistych oraz wyjaśnię, dlaczego zrozumienie ich ewolucji jest tak istotne dla wielu dziedzin astronomii i astrofizyki. Następnie, opierając się na podobieństwach pomiędzy gwiazdami a gromadami gwiazd określę główne etapy ewolucji gromad kulistych. W dalszej części wykładu, w oparciu o proste opisy procesów fizycznych odpowiedzialnych za ewolucję gromad kulistych przedyskutuję najważniejsze cechy różnych etapów ich ewolucji.

Transmisja w serwisie Youtube


08.02.2021

Sztuczna inteligencja w astrofizyce


Filip Morawski (CAMK, Warszawa)


Wpływ sztucznej inteligencji (SI) na nasze życie z każdym rokiem wzrasta. Jest powszechnie wykorzystywana w wielu dziedzinach począwszy od marketingu, a skończywszy na diagnostyce medycznej. Ostatnimi laty, SI okazuje się szczególnie przydatna w rozwoju nauk takich jak astronomia czy astrofizyka, pomagając zrozumieć prawa stojące za fascynującymi zjawiskami natury takimi jak np. fale grawitacyjne. W trakcie referatu postaram się wyjaśnić czym jest SI, gdzie jest wykorzystywana, a także w jaki sposób pomaga nam zrozumieć tajemnice Wszechświata.

Transmisja w serwisie Youtube


15.02.2021

Bezpieczeństwo kosmiczne


Maciej Konacki (CAMK, Warszawa)


Według obecnych szacunków na orbicie okołoziemskiej znajduje się około 1 miliona śmieci o rozmiarach 1 cm i większych. Stanowią one poważne zagrożenie dla aktywnych satelitów. Np. w grudni 2019 śmieć kosmiczny (stary człon rakiety Pegasus) minął polskiego satelitę naukowego BRITE2-PL w odległości ledwie 5 metrów. Do tego do końca dekady spodziewane jest wyniesienie łącznie do 100 000 nowych satelitów (!), głównie komercyjnych operatorów. To sytuacja bez precedensu, która będzie miała wpływ na gospodarcze, wojskowe i prawne aspekty wykorzystania przestrzeni kosmicznej. Tymczasem obecnie największy na świecie aktywnie odświeżany katalog obiektów (US Space Command) na orbicie okołoziemskiej obejmuje zaledwie około 26 000 obiektów. USA podejmują próbę prawnego uregulowania sytuacji na orbicie okołoziemskiej poprzez wprowadzenie systemu Space Traffic Management (STM), który miałby normalizować ruch orbitalny. Przygotowania do STM prowadzone są przez Office of Space Commerce, które jest częścią National Oceanic and Atmospheric Administration Departament Handlu USA. Działania te są realizacją Space Policy Directive-3 przyjętej przez administrację Prezydenta D. Trumpa w połowie 2018. STM jest także dyskutowane wewnątrz UE. Zmiana charakteru działalności ludzkiej na orbicie nie ogranicza się do domeny cywilnej. Sposób operowania państw w przestrzeni kosmicznej w domenie wojskowej także ulega dynamicznej ewolucji. W 2019 Indie z powodzeniem przeprowadziły próbę broni antysatelitarnej, niszcząc własnego testowego satelitę i generując setki śmieci kosmicznych. Wcześniej taki test przeprowadziły także Chiny. Rosja z powodzeniem przeprowadza eksperymenty z manewrującymi satelitami, które są używane do zbliżania się do satelitów innych krajów; ostatnio do tajnego satelity National Reconnaissance Office USA. Od stycznia 2019 Polska jest jest członkiem EU SST (European Union Space Surveillance nad Tracking Consortium) a od kwietnia 2019 funkcjonuje w Polskiej Agencji Kosmicznej Narodowe Centrum Świadomości Sytuacyjnej Przestrzeni Kosmicznej (Space Situational Awareness Center, SSAC-PL), które wypełnia zadania w ramach członkostwa w EU SST w celu zabezpieczania europejskich, w tym polskich, zasobów na orbicie okołoziemskiej. Celem wykładu będzie omówienie tych zagadnień.

Transmisja w serwisie Youtube


22.02.2021

Obserwacje śmierci gwiazd


Ryszard Szczerba (CAMK, Toruń)


Wiekszosc gwiazd w Drodze Mlecznej i w innych galaktykach to gwiazdy o masach nie przekraczających dziesieciu mas Slonca. Gwiazdy te podczas swojego zycia (ewolucji) traca wiekszosc swojej poczatkowej masy, wzbogacajac osrodek miedzygwiazdowy w nowopowstale w ich wnetrzach pierwiastki. Podczas koncowych etapow ich ewolucji, ktore przez analogie z zyciem istot zywych na Ziemii astronomowie czesto nazywaja "smiercia", utrata masy staje sie tak intensywna, ze gwiazdy staja sie niewidoczne dla teleskopow optycznych. Obserwacje tych etapow ewolucji sa jednak nadal mozliwe tyle tylko, ze w zakresie podczerwonym promieniowania. W swoim wykladzie omowie jak takie obserwacje sa wykonywane i czego dowiedzielismy sie z nich o zyciu, ale takze o "zyciu po zyciu" tych gwiazd.

Transmisja w serwisie Youtube


01.03.2021

Pola magnetyczne we Wszechświecie


Krzysztof Nalewajko (CAMK, Warszawa)


Pola magnetyczne występują w bardzo rozmaitych obiektach kosmicznych (np. planety, gwiazdy zwykłe i neutronowe, galaktyki zwykłe i aktywne, gromady galaktyk) i przejawiają się na wiele sposobów (przyspieszanie cząstek, promieniowanie synchrotronowe, rozbłyski słoneczne, akrecja na czarne dziury, relatywistyczne dżety, pulsary i magnetary). Ich ogólny wkład do energii Wszechświata jest znikomy (choć bardzo trudny do oszacowania), a jednak lokalnie mogą dominować nad innymi formami energii. Poznanie mechanizmów związanych z występowaniem pól magnetycznych jest kluczowe dla zrozumienia wielu astrofizycznych procesów.

Transmisja w serwisie Youtube


08.03.2021

Exoplanets: The Search for New Worlds


Saikruba Krishnan (CAMK, Warszawa)


Exoplanets are planets outside the solar system either orbiting other stars or just free floating, orbiting the galactic center. Extensive research is ongoing in order to detect them and determine the habitable zones to get signs of life on these faraway planets.

Wykład  języku angielskim. The talk will be given in English. Transmisja w serwisie Youtube


15.03.2021

Obserwacje kosmicznych molekuł


Bartosz Etmański (CAMK, Toruń)


Na wykładzie zostanie omówione jakie są podstawowe procesy promieniowania w przypadku molekuł, jakie atomy będą dominować przy tworzeniu się molekuł w środowisku międzygwiazdowym oraz podstawy budowy molekuł. Następnie omówione zostaną narzędzia jakimi posługują się współcześni astronomowie aby obserwować emisję pochodzącą od molekuł. W końcu zostaną omówione obiekty astronomiczne, gdzie wykrywa się emisję molekuł oraz interpretację wyników.

Transmisja w serwisie Youtube


29.03.2021

Teleskop Horyzontu Zdarzen i czarna dziura w centrum M87


Maciej Wielgus (Harvard Smithonian CfA)


Opowiem o tym, jak zarejestrowano pierwszy obraz czarnej dziury i o tym, co jeszcze można "wycisnąć" z obserwacji M87 zarejestrowanych przez Teleskop Horyzontu Zdarzeń.

Transmisja w serwisie Youtube


19.04.2021

Błyski gamma, fale grawitacyjne i gwiazdy neutronowe


Dorota Rosińska (Obserwatorium Astronomiczne, Uniwersytet Warszawski)


Transmisja w serwisie Youtube