small pl CAMK logo

Spotkania z astronomią

Wykłady odbywają się w okresie od października do czerwca, raz w miesącu, w poniedziałki o godzinie 18:00.
Forma hybrydowa: można uczestniczyć "na żywo" w sali wykładowej na ulicy Bartyckiej 18 w Warszawie lub online (Zoom oraz YouTube).


 

Najbliższy wykład popularny



12.12.2022

Krótka historia ciemnej materii


Wojciech Hellwing

(Centrum Fizyki Teoretycznej, PAN, Warszawa)


Wykład o historii idei "niewidzialnej materii" - od starożytnych Greków po współczesne, najnowsze odkrycia ciemnej materii w kosmologii (CMB, Droga Mleczna, bullet cluster itd.)

Transmisja w  Youtube Obrazek: Till Sawala and the VIRGO Consortium for Cosmological Simulations.


 

Udział poprzez Zoom umożliwia głosową interakcję ale wymaga rejestracji.

Logo Zoom  Rejestracja na spotkanie w Zoom   ♦   Instrukcja dla użytkowników Zoom.

Link do wykładu na platformie YouTube jest podany pod streszczeniem wykładu (jest inny dla każdego wykładu).


 

Pełna lista Spotkań z Astronomią



08.01.2018

Joining the Dots: From Stars to Active Galaxies


Swayamtrupta Panda (CAMK, Warszawa)


From the dense molecular nurseries to the violent stellar deaths, a star's life cycle can be summarized pictorially by the indispensable Hertzsprung-Russell (HR) diagram. Galaxies are, after all, the culmination of stars and star clusters - some dormant, others are active. Do they also have a life-cycle similar to their stellar counterparts? An HR-like diagram for active galaxies?

Wykład w języku angielskim.


15.01.2018


Z powodu choroby prelegenta dzisiejszy wykład jest ODWOŁANY



12.02.2018

Co zdarzyło się 15 września 2015 roku?


Janusz Ziółkowski (CAMK, Warszawa)


14 września 2015 r. w odległości ok. 1200 milionów lat świetlnych od nas zderzyły się dwie czarne dziury o masach 36 M⊙ i 29 M⊙. Powstała jedna czarna dziura o masie 62 M⊙. 3 M⊙ zostały zamienione na energię fal grawitacyjnych. Przez 0.1 sek obiekt wysyłał w kosmos 50 razy więcej energii niż cała reszta Wszechświata !


19.02.2018

Gwiazdowe laboratoria jądrowe


Leszek Zdunik (CAMK, Warszawa)


Wiadomo, że eksperymentalna fizyka jądrowa (badanie własności jąder atomowych na Ziemi) jest ogromnym źródłem wiedzy koniecznej przy teoretycznym badaniu własności gwiazd, galaktyk i innych obiektów astronomicznych. W trakcie wykładu spróbuję przedstawić zagadnienie odwrotne - na ile obserwacje gwiazd i ich własności pozwalają nam badać jądra atomowe i odpowiadać na pytania i problemy fizyki jądrowej, których na podstawie "ziemskich" eksperymentów nie bylibyśmy w stanie rozwiązać.


26.02.2018

Jak zmieniał się Układ Słoneczny?


Arkadiusz Olech (CAMK, Warszawa)


Przedstawiona zostanie ewolucja naszej wiedzy o tym jak zmieniało się nasze wyobrażenie o Układzie Słonecznym. Omówiony zostanie system geocentryczny, rewolucja kopernikańska, prawa Keplera, odkrycia pierwszych komet okresowych, planetoid, planet poza orbitą Saturna, pasa Kuipera oraz pierwszej planetoidy miedzygwiazdowej.


05.03.2018

Przez Układ Słoneczny


Radosław Smolec (CAMK, Warszawa)


Przedstawię najnowsze i najciekawsze wyniki badań Układu Słonecznego, uzyskane dzięki misjom sond kosmicznych.


12.03.2018

Kosmiczne wojny


Justyna Średzińska (CAMK, Warszawa)


Podczas wykładu postaram się przybliżyć różne zjawiska w naszym układzie Słonecznym jak i całym Wszechświecie, które przypominają wojnę między kosmicznymi rebeliantami. Chociażby wielkie bombardowanie, które miało miejsce około 3,8 do 4,1 miliarda lat temu, czy taniec dwóch gwiazd kataklizmicznych, nieuchronnie zbliżające się do katastrofy. W przestrzeni między planetami, układami gwiazd, galaktykami codziennie dochodzi do bitew, które pustoszą i zmieniają ich wizerunek. Jednocześnie pozwalają na zmiany i produkcję nowych pierwiastków uwalnianych do przestrzeni międzygalaktycznej. Kto wygra w tym starciu a kto jest największym przegranym?


26.03.2018

Zanieczyszczenie światłem


Henryka Netzel (CAMK, Warszawa)


Rozgwieżdżone niebo oraz Droga Mleczna to piękne widoki, które niestety można podziwiać jedynie z dala od dużych miast. Jest to spowodowane nadmierną emisją światła pochodzącą z terenów zurbanizowanych, która powoduje pojaśnienie naturalnego nocnego nieba. To zjawisko nazywamy zanieczyszczeniem światłem. Efekt ten jest szczególnie uciążliwy dla astronomów oraz miłośników ciemnego nieba, ponieważ zbyt jasne niebo powoduje, że obserwacje obiektów są znacznie utrudnione. Nie jest to jednak jedyny negatywny skutek zanieczyszczenia światłem. Podczas prezentacji przybliżę problem zanieczyszczenia światłem, jego skutki oraz w jaki sposób je badamy.


09.04.2018

Cassini at Saturn: The Grand Finale


Alex Markowitz (CAMK, Warszawa)


NASA's Cassini mission undertook the first in-depth, up-close study of Saturn: Cassini was the first spacecraft to orbit Saturn, producing multiple new science discoveries from 2004 until the end of the mission in 2017. It yielded new insight into Saturn's complicated ring system, its array of moons (most notably Titan and Enceladus), as well as the planet itself. I will review some of the legacy science highlights from the mission, with a focus on the final year of the mission.

Uwaga: wykład w języku angielskim.


16.04.2018

Co tęcza nam powie o Słońcu, gwiazdach i innych obiektach kosmicznych?


Cezary Gałan (CAMK, Warszawa)


Każdy zapewne widywał tęczę, rzadziej może halo, niektórzy zaś glorię lub tzw. zielony promień podczas zachodu Słońca. Są to zjawiska naturalnego rozszczepienia światła, które możemy podziwiać w sprzyjających warunkach atmosferycznych gdy znajdziemy się w odpowiednim miejscu i czasie. Opowiem o mechanizmach powstawania tych zjawisk oraz o tym jak astronomowie wykorzystując zjawisko dyfrakcji przekształcają światło zbierane teleskopem w widmo, które stanowi analog takiej tęczy lecz ujawniającej nieporównanie większe bogactwo detali w postaci menażerii linii widmowych. Analiza cech tych widm pozwala wydobyć szereg informacji o Słońcu, gwiazdach i ich otoczeniu, a także mnogości innych obiektów kosmicznych.


23.04.2018

Zasada Kopernikańska, a Zasada Antropiczna


Stanisław Bajtlik (CAMK, Warszawa)


Zasada Kopernikańska to jedno z podstawowych założeń współczesnej kosmologii. Powiada ona, że żaden obserwator we Wszechświecie nie jest wyróżniony, Kosmos jest (w dużej skali) jednorodny i izotropowy. Dlaczego jednak obowiązujące w nim prawa przyrody są takie, a nie inne? Dlaczego stałe fizyczne mają takie wartości jakie mierzymy? Na te pytania próbuje odpowiedzieć Zasada Antropiczna (ZA). Mówi ona, że prawa fizyki są takie, by możliwe było powstanie życia (istnienie obserwatora). Moim zdaniem ZA jest błędna, a na pewno też sprzeczna z "metodą naukową". Istnieją jednak zadziwiające zbiegi okoliczności w otaczającej nas przyrodzie, które umożliwiają nie tylko powstanie życia ale i rozwój nauki. O tych zbiegach okoliczności opowiem w trakcie wykładu.


07.05.2018

Jak astrofizycy badają gwiazdy, gdy w Warszawie jest pochmurne niebo?


Elżbieta Zocłońska (CAMK, Warszawa)


Praca astronoma to nie tylko nocne obserwacje gwiazd. W czasie złej pogody analizujemy dane zebrane podczas wcześniejszych obserwacji a z warszawskiego CAMKu mamy dostęp do satelitów obserwacyjnych BRITE, które obserwują gwiazdy w sposób ciągły, niezależnie od pogody, ponieważ umieszczone są na orbicie czyli ponad chmurami. W czasie wykładu przedstawię w jaki sposób badamy gwiazdę Epsilon Perseusza.


14.05.2018

Zderzenia gwiazd neutronowych i czarnych dziur


Mirosław Giersz (CAMK, Warszawa)


Zaobserwowane ostatnio (przez obserwatoria fal grawitacyjnych aLIGO i VIRGO) zlewanie się układów podwójnych dwóch czarnych dziur i gwiazd neutronowych zapoczątkowało nowy rozdział w astronomii obserwacyjnej. Otworzyło to znacznie szersze możliwości obserwacji Wszechświata i testowania teorii fizycznych. Podczas wykładu omówione zostaną różne kanały powstawania układów podwójnych gwiazd neutronowych i czarnych dziur, w zależności od środowiska, w którym one ewoluują. Przedyskutowane zostaną także wnioski wynikające z porównania teoretycznych i obserwacyjnych temp zlewania się tego typu układów podwójnych.


21.05.2018

Ciemna energia


Bożena Czerny (CAMK, Warszawa)


Obserwacje astronomiczne wskazują, że ekspansja Wszechświata przyspiesza. Odpowiedzialna za ten efekt jest tajemnicza "ciemna energia". Jak badamy Wszechświat? Czym jest ta ciemna energia - czy to zapomniana stała kosmologiczna wymyślona przez Einsteina, czy też energia próżni? O tym wszystkim opowiem w swoim wykładzie.


28.05.2018

Astronomia w średniowiecznej Azji


Krystian Iłkiewicz (CAMK, Warszawa)



08.10.2018

O pożytkach z astronomii


Stanisław Bajtlik (CAMK, Warszawa)


O astronomii, podobnie jak innych badaniach podstawowych, często mówi się, że są wartością samą w sobie, że zaspokajają głębokie ludzkie potrzeby poznawania świata i jak sztuka, nie wymagają dalszego uzasadniania. Jednak astronomia, podobnie jak fizyka teoretyczna, biofizyka i inne nauki przyrodnicze przynosi też ogromne korzyści praktyczne. Najczęściej w postaci rozwoju nowych technologii, łączności, technik pomiarowych, przetwarzania informacji i wielu, wielu innych. W trakcie wykładu przedstawione będą wybrane przykłady takich korzyści z astronomii.


15.10.2018

The Magnetospheric Multiscale Mission


José Ortuño-Macias (CAMK, Warszawa)


Everyone has seen astonishing pictures of auroras occurring at high latitude Earth's regions. However, energetic solar weather events known as solar storms are able to disable communication and power supply systems. Hence, learning about the interaction between Earth's magnetosphere and solar wind, that drives such phenomena, is of great relevance. During this lecture I will talk about how the Sun's and Earth's magnetic fields interact and the currently ongoing Magnetosphere Multiscale Mission (MMS) lead by NASA which is gathering the most detailed information about the Earth's magnetosphere.

Wykład w języku angielskim.


22.10.2018

Próbniki międzyplanetarne wczoraj i dziś


Paweł Moskalik (CAMK, Warszawa)



29.10.2018

Model Układu Słonecznego na Warszawskich Bulwarach Wiślanych


Alosza Pamiatnych (CAMK, Warszawa)


Nowe i coraz bardziej popularne Bulwary Wiślane w Warszawie, moim zdaniem, są idealnym miejscem na taki projekt - umieszczenie wzdłuż bulwarów modeli planet Układu Słonecznego o wymiarach i w odległościach w skali 1 : 1 000 000 000 (jeden do miliarda). W takiej skali odległość Ziemi od Słońca wynosi 150 metrów, a odległość Neptuna do naszej gwiazdy - 4.5 km. Wiele stolic europejskich i innych miast ma podobne modele (z odpowiednimi opisami), które odgrywają znaczną rolę edukacyjną. W samej Bawarii podobnych modeli jest ponad 20. W Polsce też jest kilka, najbardziej znany - to między schroniskami Orle a Chatką Górzystów w Górach Izerskich, stworzony przez astronomów z Wrocławia. Chciałbym omówić możliwość powstania takiego modelu na nadwiślańskich bulwarach, a także przedstawić przykłady istniejących modeli w kilku miejscach w Europie.


05.11.2018

Jak sfotografować czarna dziurę?


Krzysztof Nalewajko (CAMK, Warszawa)



12.11.2018

Odległości kosmologiczne


Andrzej Sołtan (CAMK, Warszawa)



19.11.2018

Na tropach życia w Kosmosie


Michał Różyczka (CAMK, Warszawa)



26.11.2018

Najpotężniejsze błyski gamma, anomalne pulsary rentgenowskie i magnetary


Paweł Haensel (CAMK, Warszawa)


Historia: błysk gamma z 5 marca 1979 w Wielkim Obłoku Magellana i trudnosci w jego interpretacji. Obserwacje tajemniczych powtarzających się błysków gamma i anormalnych pulsarów rentgenowskich. To magnetary! Narodziny oraz krótkie i dramatyczne życie magnetarów.


03.12.2018

Mikrokalorymetry rentgenowskie: zajrzeć głębiej w oko kwazara


Dominik Gronkiewicz (CAMK, Warszawa)


Będzie trochę o astronomii rentgenowskiej, trochę rozpadających się satelitów, trochę o misji Athena...


10.12.2018

Czarne dziury i relatywistyczne strugi materii


Marek Sikora (CAMK, Warszawa)



17.12.2018

Jak wybrać teleskop idealny?


Arkadiusz Olech (CAMK, Warszawa)